Jak odczytać wyniki badań wody z wodociągów | Akwarium

Wyniki badań znajdziesz u swojego dostawcy wody. Od 21.05.2026 wodociąg musi co najmniej raz w roku udostępniać najnowsze wyniki monitoringu jakości wody na swojej stronie internetowej lub w aplikacji (Dz.U. 2026 poz. 605, art. 4q). Dla akwarysty najważniejsze są w nich twardość, azotany, azotyny i informacja o dezynfekcji.

Rozporządzenie o jakości wody wyraża twardość w mg/l CaCO₃, a akwaryści liczą w stopniach niemieckich. Jedno na drugie zamienia przelicznik twardości wody: 1 °dGH to 17,848 mg/l CaCO₃, więc na przykład 300 mg/l CaCO₃ to 16,81 °dGH.

Krok 1: znajdź dostawcę i jego raport

Nazwę przedsiębiorstwa wodociągowego znajdziesz na fakturze za wodę. W bloku rachunek przychodzi często ze spółdzielni albo od zarządcy, ale wodę i tak dostarcza lokalny wodociąg: to jego stronę sprawdź. Raport bywa w zakładce o jakości wody, w komunikatach albo w aplikacji dostawcy. Jeśli wodociąg zasila miejscowość z kilku ujęć albo dzieli ją na strefy, wybierz wyniki dla swojej strefy. Zanotuj też, z jakiego okresu pochodzą wyniki, żeby wiedzieć, kiedy szukać nowszych.

Druga droga to sanepid. Powiatowe stacje sanitarno-epidemiologiczne (PSSE) publikują oceny jakości wody na swoich stronach w serwisie gov.pl.

Tabeli twardości według miast nie publikujemy. Woda różni się w zależności od ujęcia i zmienia się w czasie, a jedynym aktualnym źródłem dla Twojego kranu jest Twój dostawca.

Krok 2: przelicz twardość na °dGH

W raporcie szukaj pozycji „twardość”. To twardość ogólna (GH), czyli suma wapnia i magnezu, zapisana umownie jako węglan wapnia. Przeliczenia:

mg/l CaCO₃ → °dGH: podziel przez 17,848. 300 mg/l to 16,81 °dGH.
°n albo °dH: to już stopnie niemieckie, niczego nie przeliczasz.
mmol/l → °dGH: 1 mmol/l to 5,61 °dGH.
wapń i magnez osobno, w mg/l: 1 °d to 7,15 mg/l wapnia albo 4,33 mg/l magnezu. Przy przykładowych 80 mg/l wapnia i 15 mg/l magnezu wychodzi 14,66 °dGH.

Jeśli raport podaje zakres, czyli najniższy i najwyższy wynik z okresu badań, przelicz obie granice. Parametry wody w Twoim kranie mogą się wahać w tym przedziale, a mieszankę z wodą RO planuj tak, żeby działała na obu końcach.

Rozporządzenie zaleca dla wody pitnej twardość 60–500 mg/l CaCO₃, czyli 3,36–28,01 °dGH. To zalecenie ze względów zdrowotnych dla ludzi: nie wymóg i nie wskazówka dla ryb. Co oznaczają poszczególne jednostki, wyjaśniamy w poradniku o °dGH, mg/l CaCO₃ i mmol/l.

Krok 3: poszukaj KH

Twardość z raportu to GH, nie KH. Twardości węglanowej w raporcie może nie być. Jeśli jest, szukaj jej pod nazwą „zasadowość” albo jako stężenia wodorowęglanów (HCO₃⁻) w mg/l. Wodorowęglany przeliczysz tak: podziel mg/l przez 61,016 (masę molową HCO₃⁻), a wynik w mval/l wpisz do przelicznika. 250 mg/l HCO₃⁻ to 11,49 °dKH.

Jeśli raport nie podaje KH, zmierz go testem kropelkowym. Dlaczego to dwie różne liczby, opisujemy w poradniku KH i GH.

Krok 4: azotany, azotyny i dezynfekcja

Wartości graniczne dla wody z kranu wyznacza rozporządzenie w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. 2026 poz. 748, w mocy od 24.06.2026), które wdraża dyrektywę (UE) 2020/2184:

azotany: do 50 mg/l;
azotyny: do 0,50 mg/l;
chlor wolny: do 0,3 mg/l;
chloraminy: do 0,5 mg/l.

Poziom azotanów z raportu to dolna granica dla podmian: samymi podmianami nie zejdziesz poniżej tego, co ma kranówka. Przykład: w akwarium z 83,3 l wody jest 40 mg/l azotanów, a kranówka ma 15 mg/l. Żeby zejść do 20 mg/l, trzeba wymienić 80% wody naraz, a 10 mg/l nie osiągniesz żadną podmianą. Taki rachunek robi kalkulator podmiany wody, a więcej o samym limicie piszemy w poradniku azotany w kranówce.

Chlor i chloraminy neutralizuje uzdatniacz. Jeśli raport mówi, czym wodociąg dezynfekuje wodę, zapisz to: chloraminy nie ulatniają się z odstanej wody, więc „odstanie kranówki” ich nie usunie. Dawkę uzdatniacza na litraż netto policzysz w kalkulatorze dawki uzdatniacza.

Krok 5: pamiętaj, czego raport nie mówi

Raport to wyniki próbek pobranych w określonych punktach i dniach. Woda w Twoim kranie przeszła jeszcze przez instalację budynku i może się od nich różnić. Zmierz więc przynajmniej raz GH i KH testem w domu i porównaj wynik z raportem, ale dopiero po przeliczeniu twardości z raportu na stopnie niemieckie. Jeśli wyniki się zgadzają, możesz dalej korzystać z raportu, a test powtarzać od czasu do czasu: zwłaszcza gdy wodociąg opublikuje nowe wyniki.

Wpisz twardość z raportu do przelicznika twardości wody i zapisz wynik w °dGH razem z datą raportu.