Remineralizacja wody RO: gips, sól Epsom i soda
Woda RO prawie nie ma wapnia, magnezu ani wodorowęglanów, więc GH i KH trzeba jej dodać osobno. Wystarczą trzy sole: gips (CaSO₄·2H₂O) na wapń, sól Epsom (MgSO₄·7H₂O) na magnez i soda oczyszczona (NaHCO₃) na KH. Żeby 20 l wody RO miało GH 6 °dGH (w 75% z wapnia) i KH 3 °dKH, potrzeba 2,76 g gipsu, 1,32 g soli Epsom i 1,80 g sody.
Te liczby to przykład rachunku, nie zalecenie. Docelowe GH i KH wybierasz Ty, według potrzeb swoich roślin i zwierząt. Kalkulator remineralizacji wody RO przelicza ten wybór na gramy.
Krok 1. Wybierz cel i proporcję wapnia do magnezu
GH i KH to dwie niezależne wielkości: GH tworzą wapń i magnez, KH: wodorowęglany. GH ustawiasz solami wapnia i magnezu, KH: sodą, dlatego potrzebne są trzy sole, a nie jedna. Szerzej piszemy o tym w tekście KH i GH: ta sama jednostka, dwie różne rzeczy.
Proporcja wapnia do magnezu to Twój wybór: nie ma jednej, popartej źródłem liczby, która pasowałaby do każdego akwarium. Kalkulator pyta, jaka część GH ma pochodzić z wapnia. To udział w stopniach twardości, a nie w miligramach. 75% wapnia daje 32,2 mg/l Ca i 6,5 mg/l Mg, czyli w miligramach mniej więcej 5 : 1. Jeśli porównujesz z przepisem z forum, sprawdź, czy autor liczył proporcję w stopniach, czy w masie.
Tak zmienia się przepis na 20 l wody o GH 6 °dGH i KH 3 °dKH, gdy zmieniasz proporcję. Sody jest w każdym wierszu tyle samo, 1,80 g, bo KH nie zależy od wapnia i magnezu:
| Udział wapnia w GH | Gips | Sól Epsom | Wapń | Magnez |
|---|---|---|---|---|
| 100% | 3,68 g | 0 g | 42,9 mg/l | 0 mg/l |
| 75% | 2,76 g | 1,32 g | 32,2 mg/l | 6,5 mg/l |
| 50% | 1,84 g | 2,64 g | 21,4 mg/l | 13,0 mg/l |
Krok 2. Sprawdź, co masz w opakowaniu
Kalkulator liczy konkretne związki, z wodą krystalizacyjną:
- Gips dwuwodny, CaSO₄·2H₂O. Jeśli na etykiecie jest siarczan wapnia bezwodny, potrzebujesz mniej: 79,1% masy z kalkulatora.
- Sól Epsom, czyli siedmiowodny siarczan magnezu, MgSO₄·7H₂O. Siarczanu magnezu bezwodnego odważasz 48,8% masy z kalkulatora. Różnica jest duża, więc sprawdź etykietę.
- Soda oczyszczona, NaHCO₃. Nie soda kalcynowana (Na₂CO₃) i nie proszek do pieczenia.
Kupuj sole o znanym składzie i bez dodatków. Sól Epsom sprzedawana jako sól do kąpieli bywa perfumowana: taka się nie nadaje. Przeliczniki dla form bezwodnych wynikają wprost z mas molowych, a te: z mas atomowych IUPAC wymienionych na stronie Źródła.
Krok 3. Waż dokładnie albo przygotuj więcej naraz
Na 20 l wychodzi po kilka gramów każdej soli, a często mniej niż dwa. Waga kuchenna o działce 1 g jest tu za mało dokładna: przy 1,32 g błąd jednej działki to znaczna część całej dawki. Potrzebujesz wagi, która pokazuje setne części grama.
Jeśli przygotowujesz wodę do kilku podmian, policz sole na całą objętość naraz. Na 100 l wody o tych samych parametrach to 13,81 g gipsu, 6,59 g soli Epsom i 8,99 g sody: takie liczby waży się dużo pewniej. Możesz też odważyć sole na kilka porcji wody z góry i trzymać je w osobnych, podpisanych pojemnikach.
Krok 4. Rozpuść, wymieszaj, zmierz
- Remineralizuj wodę w wiadrze albo kanistrze, nie w akwarium. Dopiero gotowej wody używasz do podmiany.
- Każdą sól rozpuszczaj osobno w całej objętości wody. Nie rób jednego stężonego roztworu z gipsu i sody: w dużym stężeniu wapń z wodorowęglanem mogą wytrącić węglan wapnia, a wtedy część GH i KH zostanie na dnie naczynia.
- Daj gipsowi czas. Rozpuszcza się słabo i powoli. Mieszaj, aż woda będzie klarowna.
- Zmierz GH i KH gotowej wody tymi samymi testami, których używasz w akwarium. Test ma swoją rozdzielczość, więc niewielkie odchylenie od celu jest normalne. Duże to sygnał, że pomyliłeś sól albo jej formę (bezwodną z uwodnioną).
Pamiętaj, że soda wnosi sód. 1,80 g sody w 20 l to 24,6 mg/l sodu. Kalkulator podniesienia KH pokazuje tę liczbę obok gramów; więcej o tym piszemy w tekście Jak podnieść KH sodą oczyszczoną.
Kiedy remineralizacja, a kiedy mieszanie
Remineralizacja pozwala ustawić GH i KH niezależnie od siebie i od kranówki. Jeśli wystarczy Ci woda „jak kranówka, tylko słabsza”, prościej zmieszać wodę RO z wodą z kranu. Mieszanie zachowuje jednak proporcje z kranówki: tego, ile GH przypada na KH, nie zmieni. Obie drogi porównujemy w tekście Woda RO z kranówką: jak mieszać pod krewetki.
Policz swój przypadek w kalkulatorze remineralizacji wody RO: wpisz litry wody, docelowe GH i KH oraz udział wapnia, a dostaniesz gramy każdej z trzech soli.