Chemia wody
Jak podnieść KH w akwarium? Kalkulator sody oczyszczonej
Ile gramów sody oczyszczonej (wodorowęglanu sodu) podniesie KH do celu w Twoim litrażu netto i ile sodu trafi przy tym do wody.
Kalkulator
Co oznacza wynik?
Tyle gramów sody oczyszczonej, rozpuszczonej w wodzie akwarium, podniesie KH o różnicę między obecnym a docelowym wynikiem. Soda oczyszczona to wodorowęglan sodu (NaHCO₃): ta sama substancja, którą kupisz w sklepie spożywczym. Podnosi tylko KH; twardość ogólna (GH) zostaje bez zmian.
Wzór
gramy = (KH docelowe − KH teraz) × 0,3566 × litry × 84,006 ÷ 1000 0,3566 mval/l na 1 °dKH (definicja stopnia niemieckiego); 84,006 g/mol: masa molowa NaHCO₃ z mas atomowych CIAAW/IUPAC. Jedna cząsteczka wodorowęglanu to jeden miliwal zasadowości.
Przykład
Akwarium 83 l netto, KH 2, cel 4 °dKH. Różnica 2 °dKH × 0,3566 × 83 l = 59,2 mval; razy 84,006 mg/mmol to 4,97 g sody. Do wody trafia przy tym 16,4 mg/l sodu.
Soda oczyszczona (NaHCO₃) w gramach: o ile °dKH i na ile litrów wody
| Podniesienie KH | 83 l | 100 l | 200 l | Sód dodany do wody |
|---|---|---|---|---|
| o 1 °dKH | 2,49 g | 3 g | 5,99 g | 8,2 mg/l |
| o 2 °dKH | 4,97 g | 5,99 g | 11,98 g | 16,4 mg/l |
| o 3 °dKH | 7,46 g | 8,99 g | 17,97 g | 24,6 mg/l |
| o 4 °dKH | 9,95 g | 11,98 g | 23,97 g | 32,8 mg/l |
Tej tabeli nikt nie przepisywał ręcznie: każdą komórkę liczy ten sam silnik, który odpowiada w kalkulatorze powyżej. Dlatego tabela nie może się z nim nie zgadzać, a test przerywa budowę serwisu, jeśli ktoś spróbuje wpisać ją ręcznie.
Soda oczyszczona krok po kroku i czego nie wsypywać
- Rozpuść sodę w kubku wody z akwarium i wlewaj powoli w miejscu dobrego przepływu.
- Podnoś stopniowo. Podziel dawkę na kilka porcji i mierz KH oraz pH między nimi. Razem z KH rośnie pH, a nagła zmiana pH to dla ryb większy problem niż samo KH.
- Soda oczyszczona, nie kalcynowana. Soda kalcynowana to węglan sodu (Na₂CO₃): też podnosi KH, ale znacznie mocniej podbija pH, a kalkulator jej nie liczy. Proszek do pieczenia to nie soda: zawiera kwaśne składniki i skrobię.
- Sprawdź skład. Na opakowaniu ma być sam wodorowęglan sodu, bez dodatków.
Sód, o którym się nie mówi
Każdy gram sody to 0,274 g sodu. Podniesienie KH o 2 °dKH dokłada 16,4 mg/l sodu. Jednorazowo to niewiele, ale jeśli podnosisz KH po każdej podmianie, sód się zbiera: nie odparowuje z wodą, więc usuwa go tylko podmiana.
Jeśli potrzebujesz jednocześnie KH i GH, rozważ remineralizację wody RO albo domieszkę kranówki.
Najczęstsze pytania
- Ile sody na 100 l, żeby podnieść KH o 1°?
- 3 g. Rachunek: 1 × 0,3566 × 100 × 84,006 ÷ 1000.
- Czy soda oczyszczona podnosi pH?
- Tak: razem z KH rośnie pH. W akwarium z dozowaniem CO₂ ta sama ilość CO₂ da przy wyższym KH wyższe pH. Sprawdzisz to w kalkulatorze CO₂ z KH i pH.
- Czy mogę użyć sody z kuchni?
- Tak, jeśli to czysty wodorowęglan sodu bez dodatków. Nie używaj proszku do pieczenia ani sody kalcynowanej.
- Dlaczego KH w akwarium samo spada?
- Twardość węglanową zużywają procesy, które zakwaszają wodę: m.in. nitryfikacja i rozkład materii organicznej, a rośliny pobierają węgiel z wodorowęglanów. Podmiany kranówką zwykle to uzupełniają; przy wodzie RO KH trzeba dodawać świadomie.
- Jak szybko mogę podnieść KH?
- Nie podajemy bezpiecznego tempa w liczbach, bo nie mamy dla niego źródła, które spełniałoby nasze zasady. Rób to w kilku porcjach, mierz KH i pH między nimi i obserwuj ryby.
Skąd są liczby na tej stronie
- MEBAK, metoda W-000.11.900: Definition der Härte von Wasser (za DIN 38409 część 6)
: Fizyka, sprawdzone 27.09.2026.
Miliwale (meq) na stopień niemiecki: 0,3566 meq/l na °d · Przelicznik °dKH → mg/l CaCO₃: 17,848 mg/l CaCO₃ na °dKH - CIAAW/IUPAC: skrócone standardowe masy atomowe (tabela 2024)
: Fizyka, sprawdzone 27.09.2026.
Masa atomowa sodu: 22,99 g/mol · Masa atomowa wodoru: 1,008 g/mol · Masa atomowa węgla: 12,011 g/mol · Masa atomowa tlenu: 15,999 g/mol
Wszystkie stałe, adresy i daty sprawdzeń: Źródła.
Ostatnia aktualizacja: · Wynik jest szacunkiem: przeczytaj zastrzeżenia.