Zlecenie i JDG w stażu pracy 2026: 26 dni urlopu i wniosek USP

Od 2026 r. do stażu pracy, od którego zależą m.in. wymiar urlopu i długość wypowiedzenia, wliczają się też okresy umów zlecenia, jednoosobowej działalności gospodarczej (JDG), umowy agencyjnej i kilka innych (art. 302¹ Kodeksu pracy). W firmach prywatnych nowe zasady obowiązują od 1 maja 2026 r., w jednostkach sektora finansów publicznych od 1 stycznia 2026 r. Okresy trzeba udokumentować, zwykle zaświadczeniem z ZUS, a po ich doliczeniu urlop może wzrosnąć z 20 do 26 dni.

Stan prawny na 1 października 2026 r., wymiar urlopu według parametrów na 2026 r.

Jakie okresy wliczają się do stażu

Art. 302¹ KP dodała ustawa z 26 września 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1423). Do okresu zatrudnienia wlicza się:

• JDG i współpracę przy JDG, jeśli za te okresy opłacono składki emerytalne, rentowe lub wypadkowe (§ 1);
• umowę zlecenia i inne umowy, do których stosuje się przepisy o zleceniu, umowę agencyjną oraz współpracę przy nich, jeśli w tym czasie obowiązywały ubezpieczenia emerytalne i rentowe (§ 2);
• te same okresy bez ubezpieczeń, jeśli wyłączały je przepisy odrębne, pod warunkiem udokumentowania (§ 3);
• okres tak zwanej ulgi na start (§ 4) i zawieszenie JDG na opiekę nad dzieckiem ze składkami (§ 5);
• udokumentowaną pracę zarobkową za granicą na innej podstawie niż stosunek pracy (§ 7).

Gdy okresy się nakładają, np. etat i równoległe zlecenie, liczy się tylko jeden, korzystniejszy (§ 10). Umowy o dzieło przepis nie wymienia, a Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej potwierdza, że się nie liczy, podobnie jak działalność nierejestrowana, praktyki studenckie i wolontariat.

Uczniowie i studenci do 26 lat na zleceniu nie podlegali ubezpieczeniom, więc ZUS nie wyda dla nich zaświadczenia. Według ministerstwa takie okresy liczą się na podstawie § 3, jeśli udokumentujesz je inaczej, np. umową ze zleceniodawcą.

Od kiedy: 1 stycznia albo 1 maja 2026 r.

Ustawa weszła w życie 1 stycznia 2026 r. (art. 10) i od tego dnia stosują ją pracodawcy z sektora finansów publicznych. Sektor prywatny stosuje ją od pierwszego dnia miesiąca po upływie 6 miesięcy od ogłoszenia (art. 9). Ustawę ogłoszono 21 października 2025 r., więc w firmach prywatnych nowy staż liczy się od 1 maja 2026 r.

Liczą się też okresy sprzed 2026 r., bez daty granicznej wstecz. Same uprawnienia, np. wyższy wymiar urlopu, przysługują od dnia ich nabycia, ale nie wcześniej niż od 1 stycznia albo 1 maja 2026 r. (art. 6). Nowe okresy nie wydłużają wypowiedzenia, które już trwało w dniu startu przepisów (art. 8).

Termin: 24 miesiące na dokumenty

Jeśli w dniu startu przepisów pracujesz już u danego pracodawcy, masz 24 miesiące na przedstawienie mu dokumentów. Okresów udokumentowanych później ten pracodawca nie wlicza (art. 5 ustawy). W sektorze prywatnym termin liczy się od 1 maja 2026 r., więc bezpiecznie jest zdążyć do 30 kwietnia 2028 r. W sektorze publicznym biegnie od 1 stycznia 2026 r., a bezpieczna data to 31 grudnia 2027 r.

Według ministerstwa uprawnienie liczy się od dnia, w którym upłynął wymagany staż, a nie od dnia złożenia zaświadczenia. Mimo to nie warto zwlekać: dopóki kadry nie mają dokumentów, liczą urlop według dotychczasowego stażu.

Wniosek USP w ZUS krok po kroku

Kodeks wymaga zaświadczenia z ZUS (art. 302¹ § 11, § 12 i § 13), a wniosek składa się tylko elektronicznie, przez profil w systemie ZUS (art. 302²). Odpowiedź też przychodzi elektronicznie (art. 83g ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Symbole formularzy nadał ZUS:

1. Zaloguj się do eZUS (dawniej PUE).
2. Znajdź wniosek USP, czyli „Wniosek o wydanie zaświadczenia o ubezpieczeniu dla celów doliczenia okresów do stażu pracy”.
3. Wskaż okresy i wyślij wniosek.
4. Zaświadczenie pojawi się na koncie w eZUS. Przekaż je pracodawcy, który może sprawdzić jego autentyczność na stronie ZUS.

Okresów sprzed 1 stycznia 1999 r. nie ma na koncie ubezpieczonego, dlatego ZUS kieruje do osobnego wniosku US-7. Gdy ubezpieczenie zaczęło się przed 1999 r. i trwało dalej, ZUS zaleca dwa wnioski: US-7 za okres do końca 1998 r. i USP za okres od 1999 r. Jeśli ZUS nie ma danych, wydaje decyzję odmowną, a wtedy można złożyć wniosek o postępowanie wyjaśniające z własnymi dokumentami.

Co zyskujesz: 26 dni urlopu i inne uprawnienia

Urlop wynosi 20 dni przy stażu krótszym niż 10 lat i 26 dni od 10 lat (art. 154 § 1 KP). Przykład: 3 lata na umowie o pracę i ukończone liceum ogólnokształcące (4 lata, art. 155 § 1 KP) to 7 lat stażu i 20 dni urlopu. Gdy dojdą 3 lata zlecenia ze składkami, staż wynosi 10 lat, a urlop 26 dni. Jeśli urlop za ten rok jest już wykorzystany, przysługuje urlop uzupełniający, czyli różnica 6 dni (art. 158 KP).

Na inne uprawnienia nowe okresy nie zawsze wpływają w całości. Okres wypowiedzenia zależy od stażu u danego pracodawcy, więc liczą się tylko zlecenia lub współpraca na jego rzecz (art. 302¹ § 8 i art. 36 § 1 KP). Dodatek stażowy i nagroda jubileuszowa wynikają z przepisów płacowych lub regulaminu; według ministerstwa nowe okresy się do nich wliczają, jeśli te zasady opierają się na okresie zatrudnienia.

Sama zmiana nie daje urlopu zleceniobiorcom: okres zlecenia procentuje dopiero przy pracy na umowie o pracę.

Ile dni urlopu wychodzi po doliczeniu nowych okresów, sprawdzisz w kalkulatorze wymiaru urlopu: w polu lat pracy wpisz łącznie etat, zlecenia i JDG bez okresów, które się pokrywają, a szkołę wybierz osobno. O latach za szkołę przeczytasz w poradniku ile dni urlopu mi przysługuje.