Pompa ciepła, gaz czy pellet, co taniej
Porównanie źródeł ogrzewania da się zrobić uczciwie tylko wtedy, gdy wszystkie trzy liczy się tym samym rachunkiem: zapotrzebowanie budynku na ciepło podzielone przez sprawność urządzenia, razy cena jednostki energii.
Wszystko inne: „pompa ciepła jest trzy razy tańsza”, „gaz zawsze wygrywa”: to porównanie wyników przy różnych założeniach.
Krok 1: zapotrzebowanie budynku
To liczba, która nie zależy od źródła ciepła. Zależy od strat przez przegrody, od wentylacji i od tego, jak zimno jest tam, gdzie mieszkasz.
Klimat wchodzi tu przez stopniodni: sumę różnic między temperaturą bazową i temperaturą zewnętrzną w sezonie. Liczymy je z normalnych miesięcznych IMGW-PIB dla stolicy Twojego województwa, przy zadeklarowanej temperaturze bazowej i różnica między najzimniejszym i najcieplejszym regionem Polski jest na tyle duża, że przenosi wynik porównania.
Dlatego kalkulator zapotrzebowania na ciepło pyta o województwo, a nie liczy „dla Polski”.
Krok 2: sprawność, ale ta sezonowa
Tu najczęściej porównuje się jabłka z gruszkami.
Pompa ciepła: jej efektywność zmienia się z temperaturą zewnętrzną i z temperaturą zasilania instalacji. Wartość katalogowa podawana przy jednym punkcie pracy nie opisuje sezonu. Do rachunku wchodzi sezonowa efektywność w Twojej instalacji, a ta jest wyraźnie niższa przy grzejnikach niż przy ogrzewaniu podłogowym.
Kocioł gazowy kondensacyjny: sprawność wysoka i stabilna, ale realizowana tylko przy niskiej temperaturze powrotu; przy instalacji wysokotemperaturowej kondensacja nie zachodzi i sprawność spada.
Pellet: sprawność kotła plus straty na zasobniku i na obsłudze; dochodzi praca (zasyp, czyszczenie, wywóz popiołu), której w złotówkach nikt nie liczy, a która jest realna.
Kalkulator pozwala wpisać sprawność każdego z trzech źródeł osobno. Wpisz wartości ze swoich ofert, nie z reklamy.
Krok 3: cena jednostki energii
Prąd: publikujemy jeden składnik zmienny dla taryfy G11, złożony z taryf zatwierdzonych przez Prezesa URE (energia, dystrybucja zmienna, opłaty, akcyza, VAT). Jest edytowalny: cena z Twojej faktury jest lepsza.
Gaz i pellet: nie podajemy żadnych cen. Nie ma dla nich takiego urzędowego źródła jak taryfy URE dla energii elektrycznej, a cena pelletu zmienia się sezonowo i regionalnie w sposób, którego żadna średnia nie opisze. Wpisz cenę z faktury albo z aktualnej oferty dostawcy.
To nie jest wymówka, a warunek sensowności porównania: rachunek z prawdziwą ceną prądu i wymyśloną ceną pelletu nie porównuje źródeł, tylko nasze założenia.
Czego to porównanie nie obejmuje
- Koszt inwestycji. Pompa ciepła z instalacją jest droższa na wejściu niż kocioł. Okres zwrotu liczy się osobno, od różnicy w kosztach eksploatacji.
- Dofinansowanie. Programy Czyste Powietrze i Mój Prąd oraz ulga termomodernizacyjna zmieniają rachunek, ale ich kwoty i warunki zmieniają się z naborami, więc podajemy tylko adresy programów, bez liczb.
- Fotowoltaika. Prąd z własnej instalacji zmienia cenę energii dla pompy ciepła, ale tylko w części autokonsumowanej: ile kWp fotowoltaiki na dom.
- Mostki termiczne. Zapotrzebowanie policzone z U przegród nie obejmuje wieńca, nadproży i ościeży: mostki termiczne, które psują ocieplenie.
Najtańsza kilowatogodzina to ta niezużyta
Zanim porównasz źródła, policz, ile da ocieplenie. Zmniejszenie zapotrzebowania działa na wszystkie trzy warianty jednocześnie i pozwala zmniejszyć moc źródła, co obniża też koszt inwestycji: kalkulator grubości ocieplenia.
Źródła
- Normalne klimatyczne IMGW-PIB (średnia temperatura powietrza, okres 1991–2020): dane, z których liczymy stopniodni: https://klimat.imgw.pl/pl/climate-normals/TSR_AVE
- Taryfy na energię elektryczną zatwierdzone przez Prezesa URE: https://bip.ure.gov.pl/bip/taryfy-i-inne-decyzje-b/energia-elektryczna/4767,Taryfy-opublikowane-w-2025-r.html
- Program „Czyste Powietrze” (gov.pl): adres programu; kwot dofinansowania nie publikujemy: https://www.gov.pl/web/gov/skorzystaj-z-programu-czyste-powietrze
- Program „Mój Prąd” (NFOŚiGW): https://mojprad.gov.pl/