Napełnianie basenu ze studni: limit 5 m³ na dobę
Właściciel gruntu może bez pozwolenia pobierać wodę ze swojej studni w ramach zwykłego korzystania z wód: „w ilości średniorocznie nieprzekraczającej 5 m3 na dobę” (art. 33 ust. 4 pkt 1 Prawa wodnego). To średnia z całego roku, a nie limit dla pojedynczego dnia: 5 m³ × 365 dni daje 1825 m³ rocznie. Jednorazowe napełnienie basenu 43,2 m³ podnosi tę średnią tylko o ułamek metra sześciennego. Studnia do 30 m głębokości na potrzeby zwykłego korzystania nie wymaga ani pozwolenia, ani zgłoszenia wodnoprawnego. Czy mieścisz się w tej średniej, sprawdzisz w kalkulatorze napełniania basenu ze studni.
Otwarta pozostaje jedna kwestia: czy napełnienie basenu jest „potrzebą własnego gospodarstwa domowego”. Urzędy tego nie rozstrzygnęły. To informacja, a nie porada prawna: w sprawach wodnoprawnych decydują Wody Polskie.
Co mówi przepis
Art. 33 Prawa wodnego (t.j. Dz.U. 2025 poz. 960) stawia trzy warunki:
- Kto: właściciel gruntu: prawo dotyczy wód podziemnych w jego gruncie (ust. 1).
- Po co: zwykłe korzystanie służy potrzebom własnego gospodarstwa domowego lub rolnego (ust. 3).
- Ile: pobór średniorocznie do 5 m³ na dobę (ust. 4 pkt 1).
Art. 395 pkt 7 dodaje, że taki pobór na potrzeby zwykłego korzystania nie wymaga pozwolenia ani zgłoszenia wodnoprawnego. Tak też odpowiadają Wody Polskie w swoim FAQ: zwykłe korzystanie z wód nie wymaga pozwolenia, a zwolnienia wymienia art. 395. Ministerstwo Infrastruktury potwierdziło to w odpowiedzi na interpelację nr 18566 (13.08.2026). W innej odpowiedzi (interpelacja nr 10927) wyjaśniło, skąd wziął się limit: nie z norm zużycia wody, lecz z tego, ile wody środowisko jest w stanie odnowić.
Jak liczy kalkulator
Kalkulator liczy średnią roczną, bo o takiej mówi ustawa: (pojemność basenu + inny pobór w roku) ÷ 365 + stały pobór domu na dobę. Przykład z domyślnymi założeniami kalkulatora: dom pobiera ze studni 0,4 m³ na dobę, podlewanie i dolewki to 20 m³ rocznie, pompa głębinowa ma wydajność 3 m³/h i moc 900 W, a prąd kosztuje 0,974 zł/kWh (mediana stawek G11 w pięciu obszarach dystrybucyjnych według taryf na 2026 r.). Wszystkie te wartości wpisujesz na podstawie swojego wodomierza, tabliczki pompy i rachunku.
| Basen | Pompowanie | Prąd | Koszt prądu | Średnia dobowa w roku |
|---|---|---|---|---|
| 6,5 m³ | 2,17 h | 1,95 kWh | 1,90 zł | 0,473 m³ |
| 16,8 m³ | 5,6 h | 5,04 kWh | 4,91 zł | 0,501 m³ |
| 43,2 m³ | 14,4 h | 12,96 kWh | 12,62 zł | 0,573 m³ |
| 100 m³ | 33,33 h | 30 kWh | 29,22 zł | 0,729 m³ |
W każdym wierszu średnia jest daleko poniżej 5 m³. W dniu napełniania pompujesz oczywiście dużo więcej niż 5 m³, ale ustawa mówi o średniej z roku. Limit zaczyna być problemem dopiero przy dużym stałym poborze: gdyby dom pobierał ze studni 4,8 m³ na dobę, średnia z basenem 43,2 m³ wyniosłaby 4,973 m³: tuż pod granicą. Wpisz swoje dane i sprawdź.
Studnia: do 30 m bez formalności wodnoprawnych
- Prawo wodne, art. 395 pkt 5: pozwolenia ani zgłoszenia wodnoprawnego nie wymaga wykonanie urządzeń do poboru wód podziemnych na potrzeby zwykłego korzystania z wód z ujęć o głębokości do 30 m.
- Prawo geologiczne i górnicze, art. 3 pkt 2a: ustawy nie stosuje się do otworów wiertniczych do 30 m wykonywanych w celu poboru wód podziemnych w ilości do 5 m³ na dobę.
- Prawo budowlane, art. 29 ust. 2 pkt 25: obudowa ujęcia wód podziemnych nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia.
Studnia głębsza niż 30 m albo pobór poza zwykłym korzystaniem to już inna procedura: z tekstu Prawa wodnego wynika potrzeba pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego (art. 389 pkt 6), a z Prawa geologicznego i górniczego: projektu robót geologicznych (art. 79–80). W takim przypadku zapytaj w Wodach Polskich, zanim zamówisz wiercenie.
Studnia wykonana bez wymaganej zgody. Od 18 sierpnia 2026 r. obowiązuje art. 524a Prawa wodnego. Właściciel takiego urządzenia do poboru wód podziemnych, który do 31 grudnia 2027 r. złoży kompletny wniosek o legalizację, nie płaci opłaty legalizacyjnej i nie podlega administracyjnej karze pieniężnej za wykonanie studni bez zgody.
Działka w ROD. Działkowiec nie jest właścicielem gruntu, więc, jak piszą Wody Polskie, nie może skorzystać ze zwolnienia dla studni do 30 m. Szczegóły w poradniku basen na działce ROD.
Czego nikt nie rozstrzygnął
Ustawa mówi o „potrzebach własnego gospodarstwa domowego”. Ani odpowiedzi Ministerstwa Infrastruktury, ani strony Wód Polskich, które czytaliśmy, nie wspominają o basenach. Nie ma więc urzędowego „tak” ani „nie” w sprawie napełniania basenu ze studni. Kalkulator sprawdza tylko ilość: cel poboru to kwestia interpretacji.
Zanim napełnisz: żelazo i mangan
Woda ze studni nie podlega normom wody pitnej, jeśli to Twoje ujęcie na własny użytek. Dla porównania: w wodzie z wodociągu żelaza może być najwyżej 200 µg/l, a manganu 50 µg/l (rozporządzenie o wodzie pitnej z 2026 r.). Na forach często pojawia się pytanie o wodę ze studni, która po dodaniu chloru zrobiła się brązowa albo rdzawa: w tych wątkach podejrzenie pada na żelazo i mangan. Zbadaj wodę przed napełnieniem; chemię tego zjawiska opisujemy w poradniku woda ze studni: żelazo i mangan. Porównanie z wodą z wodociągu znajdziesz w poradniku o koszcie napełnienia i podliczniku.
Źródła
- Ustawa – Prawo wodne, t.j. Dz.U. 2025 poz. 960: art. 33, art. 389 pkt 6, art. 395 pkt 5 i 7: https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2025/960/text.pdf (dostęp: 27.09.2026)
- Wody Polskie, FAQ: zwykłe korzystanie z wód nie wymaga pozwolenia wodnoprawnego, zwolnienia w art. 395: https://www.gov.pl/web/wody-polskie/faq (dostęp: 27.09.2026)
- Wody Polskie, „Legalizacja studni na ROD”: zwykłe korzystanie tylko dla właściciela gruntu: https://www.gov.pl/web/wody-polskie/legalizacja-studni-na-rod (dostęp: 27.09.2026)
- Odpowiedź Ministerstwa Infrastruktury na interpelację nr 18566 (13.08.2026): średnioroczny limit i studnie do 30 m: https://api.sejm.gov.pl/sejm/term10/interpellations/attachment/ATTDX2JA9/i18566-o1.pdf (dostęp: 27.09.2026)
- Odpowiedź Ministerstwa Infrastruktury na interpelację nr 10927 (03.11.2025): skąd się wziął limit 5 m³ na dobę: https://api.sejm.gov.pl/sejm/term10/interpellations/attachment/ATTDN4K6J/i10927-o1.pdf (dostęp: 27.09.2026)
- Ustawa z 19.06.2026 o zmianie ustawy – Prawo wodne (Dz.U. 2026 poz. 1033): art. 524a: https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/1033/text.pdf (dostęp: 27.09.2026)
- Ustawa – Prawo geologiczne i górnicze, t.j. Dz.U. 2026 poz. 69, art. 3 pkt 2a: https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/69/text.pdf (dostęp: 27.09.2026)
- Ustawa – Prawo budowlane, t.j. Dz.U. 2026 poz. 524, art. 29 ust. 2 pkt 25: https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/524/text.pdf (dostęp: 27.09.2026)
- URE, taryfy na 2026 r. (oraz taryfa E.ON Polska od 01.01.2026): stawki G11, z których liczymy medianę 0,974 zł/kWh: https://www.ure.gov.pl/pl/urzad/informacje-ogolne/aktualnosci/13002,Prezes-Urzedu-Regulacji-Energetyki-zatwierdzil-taryfy-na-sprzedaz-i-dystrybucje-.html (dostęp: 27.09.2026)
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 22.05.2026 w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. 2026 poz. 748), zał. 1: żelazo i mangan: https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/748/text.pdf (dostęp: 27.09.2026)