Akwaponika
Akwaponika: proporcja ryb do roślin: kalkulator z dawki paszy
Ryby i rośliny łączy w akwaponice pasza. Nie liczba ryb na litr, tylko gramy paszy na metr kwadratowy uprawy na dobę: tak wymiaruje system publikacja SRAC 454, opisująca system University of the Virgin Islands.
Kalkulator
Kalkulator liczy system na własny użytek. Sprzedaż ryb albo warzyw z akwaponiki to już produkcja żywności i hodowla zwierząt akwakultury, a to wiąże się z przepisami sanitarnymi i weterynaryjnymi: m.in. z rejestracją jako podmiot działający na rynku spożywczym (rozporządzenie (WE) nr 852/2004, art. 6 ust. 2) i rejestracją zakładu akwakultury (rozporządzenie (UE) 2016/429, art. 172–173). Właściwe są powiatowy inspektorat weterynarii (PIW) i sanepid. Te przepisy są poza zakresem kalkulatora: zobacz akwaponika a sprzedaż: jakie przepisy.
Co oznacza wynik?
Tyle metrów kwadratowych uprawy wykorzysta azot z podanej dawki paszy przy wybranej dawce projektowej. Pasza jest jedynym źródłem składników pokarmowych w systemie: ryby ją jedzą i wydalają amoniak, bakterie zamieniają go w azotany, a rośliny je pobierają. Za mało roślin: sole mineralne się kumulują; za dużo: rośliny mają niedobory. Jeśli wpisałeś swoją powierzchnię, zobaczysz też, jaka dawka paszy na niej wypada i czy mieści się w zakresie SRAC 454.
Wzór
powierzchnia uprawy [m²] = pasza na dobę [g] ÷ dawka projektowa [g/(m²·dzień)] Dawka projektowa według SRAC 454 dla uprawy na tratwach: 60–100 g/(m²·dzień). Zdolność oczyszczania tratwy: 180 g/(m²·dzień): to granica nitryfikacji, nie wartość do projektowania.
Przykład
Ryby zjadają 225 g paszy na dobę. Przy dawce 80 g/(m²·dzień) potrzebują 2,81 m² uprawy; w całym zakresie SRAC 454: od 2,25 do 3,75 m². Grządka 2,5 m² daje 90 g/(m²·dzień), czyli mieści się w zakresie. Dla porównania przykład rozwiązany w samej publikacji: 9216 g paszy na dobę ÷ 80 = 115,2 m².
Ile m² uprawy na dzienną dawkę paszy: zakres SRAC 454 (60–100 g/(m²·dzień))
| Pasza na dobę | 60 g/m² | 80 g/m² | 100 g/m² |
|---|---|---|---|
| 50 g | 0,83 m² | 0,63 m² | 0,5 m² |
| 100 g | 1,67 m² | 1,25 m² | 1 m² |
| 200 g | 3,33 m² | 2,5 m² | 2 m² |
| 300 g | 5 m² | 3,75 m² | 3 m² |
| 500 g | 8,33 m² | 6,25 m² | 5 m² |
| 1000 g | 16,67 m² | 12,5 m² | 10 m² |
Tej tabeli nikt nie przepisywał ręcznie: każdą komórkę liczy ten sam silnik, który odpowiada w kalkulatorze powyżej. Dlatego tabela nie może się z nim nie zgadzać, a test przerywa budowę serwisu, jeśli ktoś spróbuje wpisać ją ręcznie.
Skąd zakres 60–100 i czego nie obejmuje
Publikacja SRAC 454 (Southern Regional Aquaculture Center) opisuje system akwaponiczny University of the Virgin Islands (UVI). Podaje:
- 60–100 g paszy na m² na dobę przy uprawie na tratwach (DWC): dolna granica dla małych roślin, górna dla dużych.
- 180 g/(m²·dzień): tyle paszy tratwa jest w stanie „oczyścić” dzięki nitryfikacji. To prawie dwa razy więcej niż górna dawka projektowa; różnica to zapas bezpieczeństwa.
- 7,3 : 1: stosunek powierzchni uprawy do powierzchni zbiorników z rybami w jednostce UVI. Przydaje się do kontroli projektu.
Czego zakres nie obejmuje
Liczby dotyczą uprawy na tratwach i tilapii w ciepłym klimacie. Złoże z keramzytem albo NFT mają inną ilość wody i inną filtrację, a inne gatunki ryb wydalają inaczej. Traktuj zakres jako punkt wyjścia i obserwuj rośliny oraz azotany.
Najczęstsze pytania
- Ile ryb na 1 m² uprawy?
- Lepsze pytanie: ile paszy. Dwie obsady o tej samej liczbie ryb, karmione inaczej, potrzebują innej powierzchni. Masę ryb przeliczysz na paszę w kalkulatorze powierzchni uprawy.
- Czy zakres pasuje do złoża z keramzytem?
- SRAC 454 podaje go dla uprawy na tratwach. W złożu z keramzytem i w NFT traktuj go ostrożnie: inna objętość wody, inna filtracja. Obserwuj rośliny i azotany.
- Co, jeśli karmię więcej niż 100 g/m²?
- Sole mineralne kumulują się szybciej i trzeba częściej wymieniać wodę. Powyżej 180 g/(m²·dzień) tratwa według SRAC 454 nie nadąża z nitryfikacją.
- A zimą, w chłodnej wodzie?
- Ryby jedzą wtedy mniej, więc przy tej samej grządce dawka na m² spada. Licz z tym, ile paszy faktycznie podajesz, a nie z tym, ile podawałeś latem.
Skąd są liczby na tej stronie
- SRAC Publication No. 454: Recirculating Aquaculture Tank Production Systems: Aquaponics (Southern Regional Aquaculture Center / Oklahoma State University)
: Literatura naukowa, sprawdzone 27.09.2026.
Minimalna dawka paszy: uprawa na tratwach: 60 g paszy/(m²·dzień) · Maksymalna dawka paszy: uprawa na tratwach: 100 g paszy/(m²·dzień) · Zdolność oczyszczania tratwy: 180 g paszy/(m²·dzień)
Wszystkie stałe, adresy i daty sprawdzeń: Źródła.
Ostatnia aktualizacja: · Wynik jest szacunkiem: przeczytaj zastrzeżenia.