Co wymaga pozwolenia, a co zgłoszenia
Art. 29 Prawa budowlanego dzieli inwestycje na trzy grupy: wymagające pozwolenia, wymagające zgłoszenia (ust. 1) i zwolnione z obu (ust. 2). Poniżej to, co najczęściej pojawia się przy domu jednorodzinnym, z numerami punktów: żebyś mógł sprawdzić każdą pozycję w źródle.
Na zgłoszenie (art. 29 ust. 1)
- dom jednorodzinny do 70 m² powierzchni zabudowy, wolno stojący, do 2 kondygnacji, na własne potrzeby mieszkaniowe: pkt 1a. Szczegóły: dom do 70 m² bez pozwolenia
- przydomowa oczyszczalnia ścieków do 7,50 m³ na dobę: pkt 5
- zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe (szambo) do 10 m³: pkt 6
- garaż, budynek gospodarczy, wiata do 35 m², przy czym łączna liczba takich obiektów nie może przekraczać dwóch na każde 500 m² powierzchni działki: pkt 14
- ogrodzenie o wysokości powyżej 2,20 m: pkt 21
- taras przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym o powierzchni powyżej 35 m²: pkt 22
- zbiornik na wody opadowe powyżej 5 m³ do 15 m³: pkt 38
Bez pozwolenia i bez zgłoszenia (art. 29 ust. 2)
- basen i oczko wodne do 50 m²: pkt 13. (Kalkulatorów basenowych w tym dziale nie ma: te znajdziesz w dziale Basen.)
- obiekty małej architektury: pkt 19
- ogrodzenie do 2,20 m: pkt 20. Zobacz ogrodzenie bez zgłoszenia
- taras przy domu jednorodzinnym do 35 m²: pkt 31
- zbiornik na wody opadowe do 5 m³: pkt 36
- konstrukcje oporowe (np. mur oporowy) o wysokości do 0,80 m: pkt 38
Instalacje OZE: osobna zasada
Art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. c zwalnia z pozwolenia i zgłoszenia pompy ciepła, kolektory słoneczne i instalacje fotowoltaiczne o mocy do 150 kW. Ale:
- powyżej 6,5 kW projekt instalacji fotowoltaicznej trzeba uzgodnić z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych i zawiadomić komendanta PSP.
Większość domowych instalacji przekracza dziś 6,5 kW, więc ten obowiązek dotyczy typowego przypadku, a nie wyjątku. Zobacz ile kWp fotowoltaiki na dom.
Na pozwolenie: wszystko pozostałe
Jeśli inwestycji nie ma na żadnej z powyższych list, wymaga pozwolenia na budowę. Czy Twój dom łapie się na zgłoszenie, sprawdzisz w kalkulatorze dom do 70 m². Dotyczy to w szczególności:
- domu jednorodzinnego powyżej 70 m² powierzchni zabudowy albo o więcej niż dwóch kondygnacjach,
- garażu powyżej 35 m²,
- szamba powyżej 10 m³,
- rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku,
- przebudowy, która narusza elementy konstrukcyjne: wyburzenie ściany nośnej w remoncie to nie remont.
Czego żadna z tych list nie zwalnia
To najczęstsze nieporozumienie w temacie. Ani zgłoszenie, ani zwolnienie z formalności nie uchyla:
- planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy: jak sprawdzić MPZP,
- odległości od granicy działki: odległość domu od granicy,
- obowiązków wobec sąsiadów i przepisów o ochronie środowiska,
- prawa wodnego przy odprowadzaniu ścieków i wód opadowych,
- ochrony konserwatorskiej, jeśli działka jest w strefie.
Zdanie „basen do 50 m² nie wymaga formalności” jest prawdziwe w rozumieniu Prawa budowlanego i nie oznacza, że wolno go postawić gdziekolwiek.
To informacja, nie porada prawna
Klasyfikację rozstrzyga organ administracji architektoniczno-budowlanej. Przy wartościach blisko progu: 69 m² zabudowy, 34 m² tarasu, 2,15 m ogrodzenia: pytaj pisemnie, zanim zaczniesz.
Źródła
- Jednolity tekst ustawy – Prawo budowlane, Dz.U. 2026 poz. 524: art. 29 ust. 1 (pkt 1a, 5, 6, 14, 21, 22, 38), ust. 2 (pkt 13, 19, 20, 31, 36, 38) i ust. 4 pkt 3 lit. c: https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/524/text.pdf
- Status aktu w API ELI Sejmu: https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/524